Temizliğin Saati Kaç TL? Emeğin, Kültürün ve Değerin Antropolojisi Bir Antropoloğun Daveti: Temizliğin Ardındaki Kültürel Hikâyeyi Keşfetmek Bir antropolog olarak, farklı toplumlarda “temizlik” kavramının ne kadar derin anlamlar taşıdığını gözlemlemek her zaman büyüleyici olmuştur. Temizlik yalnızca fiziksel bir eylem değildir; aynı zamanda bir kültürel ritüeldir. Ev temizliği, kişisel bakım ya da kamusal alanların düzeni… Her biri toplumun kendisini yeniden üretme biçimidir. Peki, günümüz Türkiye’sinde ya da dünyanın herhangi bir yerinde şu soruyu sorduğumuzda — Temizliğin saati kaç TL? — aslında neyi öğrenmek istiyoruz? Bu soru, yalnızca ekonomik bir hesap değildir; toplumsal değerlerin, kimliklerin ve görünmeyen güç ilişkilerinin ifadesidir. Emek ve…
6 YorumEtiket: de
HCOOH Karınca Asidi Mi? Bir Soru, Bir Hikâye Bir akşam, küçük bir köyde, her biri farklı bir bakış açısına sahip olan iki dost, Ali ve Zeynep, ormanın kenarındaki bankta oturuyor, yıldızları izliyorlardı. Ali, işte her zaman olduğu gibi çözüm odaklı, mantıklı ve analitikti; Zeynep ise empatik, derin düşünceli ve her şeyi insanla ilişkilendiren bir yapıya sahipti. O gece, karınca yuvasının yakınında buldukları bir karıncanın onları meraklandırdığı bir konu üzerine konuşuyorlardı. “Karınca asidi diye bir şey duydun mu?” diye sordu Zeynep, yüzünde meraklı bir gülümseme ile. Ali, bir süre düşündü ve sonra gülümsedi: “HCOOH, yani formik asit, değil mi? Evet, aslında…
8 YorumGöçükçü: Yeraltında Emek, Öğrenmede Derinlik Her sabah sınıfa adım attığımda, öğrenmenin dönüştürücü gücünü hissederim. Tıpkı bir madenci gibi, bilgi katmanlarının altına iner, görünmeyeni görünür kılmaya çalışırım. Öğrenme de tıpkı yeraltı gibidir; sabır, dikkat ve emek ister. Bu yazıda sizlerle, çoğu zaman adını duymadığımız ama yaşamın görünmeyen kahramanlarından biri olan göçükçülerin dünyasına, pedagojik bir gözle bakacağız. Peki, göçükçü ne iş yapar ve bu emek bize öğrenme konusunda ne anlatır? Göçükçü Kimdir? Yeraltının Sessiz Öğretmeni Göçükçü, madenlerde meydana gelen göçükleri temizleyen, çöken alanları güçlendiren ve çalışma alanını yeniden güvenli hâle getiren kişidir. Yani bir göçükçü, enkazı kaldırmakla kalmaz, aynı zamanda yeni bir…
10 YorumGönül Bağı Ne Zaman? İnsan İlişkilerinin Görünmeyen Zamanı Tarihin Kalbinden Günümüze: Gönül Bağının Serüveni İnsanlık tarihi boyunca gönül bağı, hem kültürel hem de psikolojik bir olgu olarak varlığını sürdürdü. Eski çağlardan bugüne, insanlar birbirine sadece akılla değil, gönülle de bağlanmanın yollarını aradı. Gönül bağı dediğimiz şey, görünmeyen ama hissedilen bir bağdır; zamanla kurulmaz, bazen bir bakışta oluşur, bazen de yılların emeğiyle derinleşir. Tarihin en eski metinlerinde bile, gönül bağına dair izler vardır. Antik Yunan’da Platon’un Symposion adlı eserinde ruhların bir bütünken ikiye ayrıldığı ve her bir yarımın diğerini aradığı anlatılır. Bu düşünce, gönül bağının aslında varoluşsal bir arayış olduğunu gösterir.…
6 YorumAhuzar Oldu Ne Demek? Duyguların Derinliğine Yolculuk Bir kelime bazen bir hayatın özetidir. “Ahuzar oldu” ifadesi, Türkçenin eski ve duygusal köklerinden süzülüp gelen, insanın iç dünyasındaki kırılmaları, yıkımları anlatan derin bir deyiştir. Özellikle Anadolu’da, bir olayın ya da birinin “çok üzücü, çok acıklı bir hale gelmesi” için kullanılır. Bu kelime, yalnızca bir durumun kötüye gittiğini değil, aynı zamanda içsel bir sarsıntıyı, kalpten gelen bir acıyı da ifade eder. Ahuzar Kelimesinin Kökeni ve Anlamı “Ahuzar” kelimesi Arapça kökenlidir. “Ah” (üzüntü, iç çekiş) ve “huzar” (yıkım, keder) birleşiminden gelir. TDK’ye göre “ahuzar olmak”, “çok acıklı, üzücü bir hale gelmek” anlamına gelir. Günlük…
6 Yorum500 Gram Gümüş Ne Kadar? Sosyolojik Bir Bakışla Değerin Toplumsal Yüzü Toplumsal ilişkileri anlamaya çalışan bir araştırmacı olarak, “değer” kavramının insan davranışlarını nasıl biçimlendirdiğini sık sık sorgularım. Para, altın, gümüş gibi maddi nesneler; yalnızca ekonomik birer araç değildir. Onlar, toplumun ortak inançlarını, güç ilişkilerini ve sembolik değer sistemlerini de taşır. Bugün sıkça sorulan “500 gram gümüş ne kadar?” sorusu, yüzeyde bir ekonomik merak gibi görünür. Oysa bu soru, derinlerde toplumun değer algısına, cinsiyet rollerine ve kültürel pratiklerine dair çok şey söyler. Gümüşün Toplumdaki Sembolik Değeri Gümüş, tarih boyunca birçok toplumda arınmayı, saflığı ve istikrarı simgelemiştir. Modern dünyada ise hem yatırım…
12 YorumTesir Değeri Ne Demek? Etkinin Nabzını Tutmak: Geçmişi, Bugünü ve Yarını Konuya içten bir itirafla gireyim: “tesir değeri” dendiğinde gözümde yalnızca bir sayı değil, görünmez bir dalganın bıraktığı iz canlanıyor. Bir fikrin aklımızda açtığı pencere, bir ilacın bedende yarattığı değişim, bir kampanyanın davranışlarımızda kıvılcım çıkaran anı… Hepsinin ortak paydası o sihirli soru: Ne kadar etkili? Bugün, arkadaş arasında sohbet eder gibi, ama sahici verilerle sırtını dayayan bir merakla bu kavramı masaya yatırıyoruz. “Tesir Değeri” Nedir? Kısaca, Etkinin Ölçülebilir Yüzü “Tesir değeri”, en yalın haliyle bir etkinin büyüklüğünü ve anlamlılığını ifade eder. Duygusal çağrışımı güçlü bir kelime olsa da, özünde ölçmeye,…
12 YorumTrafik sigortası hasarın tamamını öder mi? Arkadaş meclisinden, yolun gerçeklerine Konuyu yıllardır tutkuyla kurcalayan bir blog yazarı olarak şunu fark ettim: “Trafik sigortası hasarımın hepsini öder mi?” sorusu, aslında “trafik sigortası neyin güvencesi?” sorusunun kısa hali. Kaza bir anda gelir; bir tampon, bir far derken işler büyür. O an, poliçenin cümleleri hayatın tam ortasına düşer. Gel, bu yazıda kökeninden bugüne, bugünden de yarına uzanarak, kulaktan dolma bilgileri değil; mevzuat ve uygulama ışığında konuşalım. Sözü uzatmadan yola çıkıyoruz. Kısa cevap: “Tamamını” değil, sorumluluğu ve limiti kadar Zorunlu trafik sigortası (ZMSS), kusurlu olduğun kazalarda karşı tarafa verdiğin maddi ve bedeni zararları, poliçendeki…
12 Yorum